Từ 1/9, áp dụng quy định mới về nhà giáo nghỉ hưu và thỉnh giảng

Bộ GD- ĐT vừa ban hành Thông tư số 59/2026/TT-BGDĐT quy định về nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu và nhà giáo thỉnh giảng. Thông tư có hiệu lực từ ngày 1/9/2026, thay thế Thông tư số 44/2011/TT-BGDĐT và Thông tư số 11/2013/TT-BGDĐT.

Ảnh minh hoạ. Ản được tạo bởi AI

Theo Bộ GD- ĐT, Thông tư được ban hành nhằm cụ thể hóa các quy định của Luật Nhà giáo, Luật Giáo dục, Luật Giáo dục nghề nghiệp và Luật Giáo dục đại học, đồng thời tạo hành lang pháp lý thống nhất để các cơ sở giáo dục sử dụng hiệu quả đội ngũ nhà giáo giàu kinh nghiệm, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo.

Điểm mới nổi bật của Thông tư là lần đầu tiên quy định cơ chế để các cơ sở giáo dục ký hợp đồng lao động toàn thời gian với nhà giáo sau khi nghỉ hưu nếu đáp ứng đủ điều kiện theo quy định. Văn bản quy định rõ nguyên tắc ký kết hợp đồng, điều kiện của nhà giáo, thời giờ làm việc, tiền lương, phụ cấp, quyền và trách nhiệm của nhà giáo cũng như trách nhiệm của cơ sở giáo dục.

Thông tư cũng nhấn mạnh việc sử dụng nhà giáo sau khi nghỉ hưu không được ảnh hưởng đến chiến lược phát triển đội ngũ kế cận, không thay thế đội ngũ nhà giáo cơ hữu và phải tuân thủ các quy định của pháp luật về lao động. Quy định này tạo cơ sở pháp lý để các cơ sở giáo dục tiếp tục phát huy kinh nghiệm của các chuyên gia, nhà khoa học, giảng viên đã nghỉ hưu trong giảng dạy, nghiên cứu khoa học và đào tạo.

Đối với hoạt động thỉnh giảng, Thông tư 59 kế thừa các quy định còn phù hợp, đồng thời hoàn thiện toàn diện cơ chế quản lý. Văn bản đưa ra khái niệm thống nhất về nhà giáo thỉnh giảng, cơ sở thỉnh giảng và hợp đồng thỉnh giảng; mở rộng phạm vi hoạt động của nhà giáo thỉnh giảng từ giảng dạy đến hướng dẫn thực hành, nghiên cứu khoa học, biên soạn giáo trình, hướng dẫn khóa luận, luận văn, luận án và các hoạt động chuyên môn khác theo quy định.

Bên cạnh đó, Thông tư quy định cụ thể hơn về tiêu chuẩn, điều kiện, định mức giờ thỉnh giảng, quyền và trách nhiệm của nhà giáo cũng như cơ sở giáo dục. Đáng chú ý, văn bản phân định rõ việc áp dụng hợp đồng lao động hoặc hợp đồng dịch vụ tùy theo tính chất của hoạt động thỉnh giảng, khắc phục những bất cập trước đây khi chưa xác định rõ bản chất pháp lý của hoạt động này.

Để bảo đảm chất lượng giáo dục, các cơ sở giáo dục phải xây dựng kế hoạch sử dụng nhà giáo thỉnh giảng, công khai danh sách trên trang thông tin điện tử (trừ trường hợp đặc thù), đánh giá định kỳ chất lượng giảng dạy và lấy ý kiến phản hồi của người học. Đối với nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu, kết quả công tác là một trong những căn cứ xác định năng lực đào tạo, quy mô tuyển sinh và kiểm định chất lượng, nhưng không thay thế các điều kiện bắt buộc về đội ngũ nhà giáo cơ hữu theo quy định của pháp luật.

=> Thông tư 59/2026/TT-BGDĐT